Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.  Kliknij "Zamknij" aby zaakceptować naszą politykę.

[Zamknij]

Leonor Fini i Konstanty A. Jeleński. Portret podwójny

17-10-2011

Sylwetki dwóch wybitnych postaci kultury europejskiej XX wieku: Leonor Fini - ikony paryskiego życia artystycznego oraz Konstantego Aleksandra Jeleńskiego - "Kota", wybitnego intelektualisty, eseisty, tłumacza, promotora dzieł m.in. Witolda Gombrowicza i Czesława Miłosza - nieformalnego ambasadora kultury polskiej na Zachodzie. Wystawa czynna w dniach 14 października - 30 grudnia 2011.

Leonor Fini (1907-1996) - malarka, ilustratorka, autorka scenografii teatralnych, projektantka kostiumów do filmów, m.in. słynnego "Osiem i pół" Federico Felliniego. Legendarna muza surrealistów, królowa artystycznego świata w Paryżu, pojawiała się przez prawie pół wieku na pierwszych stronach gazet - podziwiano jej obrazy, ilustracje, projekty teatralne a przede wszystkim ekstrawagancki, otoczony aurą tajemniczości styl życia.

Konstanty Jeleński (1922-1987) - eseista, krytyk literatury i sztuki, tłumacz i wydawca, pisarz o znakomitym wyczuciu stylu, wielokulturowej erudycji i niespotykanej wrażliwości. Według Jerzego Giedroycia

"był bez wątpienia najwybitniejszym krytykiem na emigracji oraz ambasadorem - ministrem spraw zagranicznych Kultury".

Odegrał znaczącą rolę w kręgu Kongresu Wolności Kultury (1950), a tym samym w intelektualnej historii Europy drugiej połowy XX wieku.

Fini i Jeleński poznali się w Rzymie w 1952 roku. Zamieszkali w Paryżu razem ze Stanislao Leprim. We troje stworzyli niezwykle barwny związek, trwający nieprzerwanie przez 35 lat.

Jak mówi Anna Lipa, autorka i kuratorka wystawy:

- Wystawa "Leonor Fini i Konstanty Jeleński. Portret podwójny" stanowi pionierską prezentację sylwetek niezwykłej pary - artystki i myśliciela. Przyświeca jej idea, by tak rzec, odmalowania portretu związku Leonor Fini i Konstantego Jeleńskiego w kontekście ich wzajemnych relacji.

Gustaw Herling-Grudziński wspominał:

"Kot to nie była tylko miłość do mężczyzny. Kot to był autor szkiców o Leonor, to był organizator jej wystaw i przede wszystkim człowiek, który natychmiast po powrocie do domu z biura biegł do jej pracowni, żeby zobaczyć, co tego dnia namalowała."

Fini i Jeleńskiego połączyła niezależność od społecznych konwenansów oraz fakt, że nie podlegali żadnej klasyfikacji, byli marginalni, a jednocześnie pozostawali w centrum intelektualnego i artystycznego życia Francji.

Ekspozycja dzieli się na osiem segmentów zbudowanych z dzieł Leonor Fini oraz prac "z kręgu przyjaciół Leonor i Kota": m.in. Jana Lebensteina, Maxa Ernsta, Pabla Picassa, Mana Raya, Stanislao Lepriego, Hansa Bellmera, a także niewielkich obrazków Kota, który sam nazywał siebie "niedzielnym malarzem". Ekspozycję dopełniają powiększenia unikatowych fotografii pochodzących w większości z Archiwum Leonor Fini w Paryżu i w dużej mierze dotychczas niepublikowanych.

Układ ekspozycji czerpie też ze wspomnienia Wojciecha Karpińskiego o niezwykłym, odbijającym osobowość mieszkańców, domu Leonor i Kota - wśród szczelnie wypełniających mieszkanie mebli i bibelotów w stylu Art Nouveau, zawsze swobodnie krążyło kilkanaście kotów Leonor.

W czasie opracowywania pamiątek i kolekcji po Jeleńskim na użytek obecnej wystawy, kuratorki wystawy dokonały niezwykłego odkrycia oryginalnej egipskiej maski sarkofagowej sprzed ponad 3500 lat, powstałej między XIV a XIII p.n.e. czyli w czasach dynastii Ramessydów (Nowe Państwo). Ten niezwykły artefakt po raz pierwszy zostanie udostępniony publiczności właśnie na tej wystawie.

Wystawa zorganizowana z okazji objęcia przez Polskę prezydencji w Radzie Unii Europejskiej została objęta Honorowym Patronatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Prezydent m.st. Warszawy, Instytutu Francuskiego i Instytutu Kultury Włoskiej.

W Kapitule Honorowej zasiadają: Andrzej Wajda, Wojciech Pszoniak, Andrzej Seweryn, Adam Michnik, Barbara Toruńczyk, Julia Hartwig, Wojciech Karpiński, Janusz Odrowąż-Pieniążek, Piotr Kłoczowski, Krzysztof Pomian, Anna Sforza, Andrzej Wat.

Autorka i kurator wystawy: dr Anna Lipa
Kurator wystawy: Aleksandra Kaiper-Miszułowicz


Wystawa czynna w dniach: 14 października - 30 grudnia 2011

Otwarta w godzinach:

  • poniedziałki, wtorki, piątki: 10:00 - 16:00
  • środy: 12:00 - 20:00
  • czwartki: godz. 11:00 - 18:00
  • soboty: Muzeum nieczynne
  • niedziele: 11:00 - 18:00.
Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie
Rynek Starego Miasta 20, 00-272 Warszawa


powrót

koniec głównej treści