Odnaleziono utracony w czasie wojny obraz Maksymiliana Gierymskiego

22-03-2017

Dzięki działaniom MKiDN odnaleziono utracony w czasie II wojny światowej obraz Maksymiliana Gierymskiego „Patrol Polski w 1830 r.”. Po złożeniu przez resort zawiadomienia, dzieło zostało zabezpieczone przez policję i złożone w depozyt. Zabezpieczenie odnalezionego dzieła nie jest równoznaczne z jego odzyskaniem, lecz stanowi pierwszy etap tego procesu.

„Patrol Polski w 1830 r.” został zidentyfikowany przez Wydział Strat Wojennych MKiDN w ofercie jednego z warszawskich domów aukcyjnych. Po zabezpieczeniu obrazu przez funkcjonariuszy Wydziału Kryminalnego Komendy Stołecznej Policji, został on poddany wstępnym oględzinom, które  potwierdziły tożsamość dzieła z poszukiwanym obiektem. Kolejnym etapem postępowania będą badania ekspertów z dziedziny historii sztuki i konserwacji malarstwa, mające na celu identyfikację i jednoznaczne potwierdzenie, że obiekt stanowi polską stratę wojenną.

Przed II wojną światową obraz należał do prywatnej kolekcji Apolinarego Przybylskiego, który kupił płótno w 1927 r. w warszawskim antykwariacie Abe Gutnajera. 10 lipca 1944 r. kiedy willę Apolinarego Przybylskiego na Saskiej Kępie zajęli niemieccy oficerowie artylerii przeciwlotniczej, kolekcjoner przewiózł swoje zbiory na lewy brzeg Wisły i rozmieścił w różnych miejscach. Po upadku Powstania Warszawskiego nie odnalazł jednak żadnego z obrazów- prawdopodobnie spłonęły lub zostały ukradzione przez Niemców i szabrowników. Oprócz kolekcji ok. dziewięćdziesięciu obrazów zaginął również zbiór mebli i zabytkowej porcelany.

W ciągu ostatnich pięciu latach, dzięki staraniom Ministerstwa odzyskano 341 cennych obiektów, które powróciły z Niemiec, Austrii, Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii, a także odnalezione zostały na terenie kraju. Są wśród nich, m.in.: obrazy Aleksandra Gierymskiego Żydówka z pomarańczami i Portret mężczyzny w renesansowym stroju, Juliana Fałata Przed Polowaniem w Rytwianach i Naganka na polowaniu w Nieświeżu, Anny Bilińskiej-Bohdanowiczowej Murzynka, Józefa Brandta Czaty, Johanna Conrada Seekatza Św. Filip chrzci sługę królowej Kandaki, Francesco Guardiego Schody pałacowe Jacoba Jordaensa Św. Iwo wspomaga biednych, Leopolda Löfflera Dziewczynka z kanarkiem, Krzysztofa Lubienieckiego Portret młodego mężczyzny , rzeźba Antoine Hudona Popiersie Diany, stolik karciany króla Stanisława Augusta czy kabinet chiński i biurko z XVIII w. ze zbiorów wilanowskich, i kolekcja 337 zabytków etnograficznych.

Tylko w ostatnich tygodniach, za sprawą skutecznych działań resortu kultury, do kraju powróciły trzy obrazy: Simona de Vliegera Wzburzone morze z okrętami (1630), miniatura Aimée Zoe Lizinki de Mirbel Portet damy (1833) i Franciszka Mrażka Na przypiecku (ok. 1930).



powrót